Witcher 3 Remastered'ın PC'deki En Tuhaf Sorunu: Geralt'ın Saçı

The Witcher 3: Wild Hunt Remastered, 29 Eylül'de PC, PS5, Xbox Series X|S ve Switch 2 için ücretsiz güncelleme olarak çıktı. Başlangıç parlaktı: oyun PC'de 94 Metacritic puanıyla 2026'nın en yüksek puanlı oyunlarının zirvesine yerleşti, Steam'de de 120.975 eşzamanlı oyuncuyla oyunun tüm zamanlar rekorunu kırdı. Ama PC oyuncularının bir kısmı kısa sürede ciddi kare hızı düşüşlerinden, görüntü hatalarından ve çökmelerden şikâyet etmeye başladı.

Bir gün sonra, 30 Eylül'de CD Projekt Red'in destek hesabından gelen açıklama sorunlardan birinin kaynağını işaret etti: NVIDIA HairWorks. Stüdyo, bu ayarın performansı ciddi biçimde etkileyebileceğini ve bir yama gelene kadar kapatılmasını önerdi.

HairWorks, Geralt'ın saçını ve oyundaki canavarların tüylerini tel tel simüle eden grafik teknolojisi. Yani yeniden ele alınan oyunu PC'de tökezleten şeylerden biri, kelimenin tam anlamıyla Geralt'ın saçıydı.

Saç neden bu kadar pahalı?

Kulağa komik geliyor, ama saç oyun grafiklerindeki en zorlu şeylerden biri. Sebebini anlamak için bir oyun karakterinin geri kalanıyla saçını karşılaştırmak yeterli.

Bir zırh ya da yüz, birbirine bağlı yüzeylerden oluşan katı bir model. Oyunların çoğu saçı da hâlâ benzer bir hileyle çiziyor: birkaç düz yüzeyin üzerine boyanmış saç dokuları. Uzaktan inandırıcı, yakından bakınca düz.

HairWorks ise bu hileyi bırakıyor. NVIDIA'nın kendi belgelerine göre teknoloji, Witcher 3'te saç ve tüyleri birkaç düz yüzey yerine on binlerce ince saç teli üreterek çiziyor; Geralt'ın yakın planlarında bu sayı 115 bine kadar çıkabiliyor. Bu on binlerce telin hareketinin, ışıkla etkileşiminin, kendi üzerlerine düşen gölgelerin ve ince kenarlarının düzgün biçimde çizilmesinin her karede hesaplanması gerekiyor. Bu ek işlemlerin her biri, ekran kartının yükünü hızla artırıyor. Doğru yapılmayan bir saç ise ya düz bir kaskı ya da plastik bir peruğu andırıyor.

Bu ilk değil

Geralt'ın saçının performans tartışmasına yol açması aslında bir tekrar. HairWorks, Witcher 3'ün 2015'teki orijinal çıkışında da oyunun en çok konuşulan ve en ağır ayarlarından biriydi. Digital Foundry'nin o dönemki testlerinde ayar, GTX 970'te yaklaşık yüzde 24, Radeon R9 290X'te ise yaklaşık yüzde 47 performans kaybına yol açmıştı. Aradaki farkın önemli sebeplerinden biri, HairWorks'ün saç tellerini oluşturmak için yoğun "tessellation", yani yüzeyleri çok sayıda küçük parçaya bölme işlemi kullanmasıydı. CD Projekt Red sonraki yamalarla saç kalitesini ayrıca ayarlanabilir hale getirmişti.

On bir yıl sonra, yeni bir ışıklandırma sistemiyle güncellenen oyunda aynı saç yine sorun çıkarıyor. Bu kez sorun yalnızca performans da değil: yeni ışık ve ışın izleme sistemiyle birlikte HairWorks açıkken Geralt'ın saçının doğal olmayan biçimde parladığı, neredeyse plastik gibi göründüğü bildiriliyor. Bazı oyuncular ayar açıkken çökmeler de yaşıyor.

Daha ağır ayar, daha hızlı oyun

Hikâyenin en ilginç kısmı ise burada başlıyor. PC performans testleri yapan DSOGaming, Remastered'daki yeni bir seçeneği denedi: yol izlemeli saç (path traced hair). Yol izleme, ışığın sahnede gerçekçi biçimde sekmesini taklit eden ve bugünün en ağır grafik tekniklerinden biri sayılan bir yöntem.

Mantık, bu ayarı açmanın oyunu daha da yavaşlatmasını söylüyor. DSOGaming'in testlerinde tam tersi oldu: yol izleme modunda ayrıca yol izlemeli saç da açıldığında oyun daha iyi çalıştı ve HairWorks'ün plastik görüntü sorunu da ortadan kalktı.

Burada önemli bir ayrıntı var: karşılaştırılan şey, oyunun genel ışın izleme modu ile yol izleme modu değil. Karşılaştırılan, HairWorks'ün mevcut bozuk davranışıyla, yol izleme modundaki ayrı yol izlemeli saç seçeneği. Yani yol izleme genel olarak HairWorks'ten ucuz değil; sadece HairWorks'ün şu anki sorunlu halini atlatıyor.

Stüdyo teknik ayrıntıyı açıklamadı. Ama aynı saçın başka bir yöntemle hem daha iyi görünüp hem daha hızlı çalışması, sorunun yalnızca saç teli sayısından kaynaklanmadığını, HairWorks'ün yeni grafik sistemiyle etkileşiminde bir gerileme, yani yazılım dilinde bir "regresyon" bulunduğunu düşündürüyor.

Bir günde iki düzeltme

CD Projekt Red hızlı davrandı. Stüdyo bir gün içinde iki düzeltme yaması yayımladı. 1 Ekim'deki 5.00c düzeltmesinin notlarında, bazı kullanıcılarda HairWorks açıkken ciddi performans ve görüntü sorunlarına yol açan bir değişikliğin geri alındığı yazıyor. Bu da regresyon ihtimalini güçlendiriyor: sorun, saç teknolojisinin kendisinden çok, Remastered güncellemesiyle birlikte yapılan bir değişiklikten kaynaklanmış görünüyor. Diğer düzeltmeler kayıt dosyaları, ses ve görüntü sorunlarını da kapsadı. Stüdyo ayrıca NVIDIA, AMD ve Intel'in güncel ekran kartı sürücülerinin görüntü hatalarını ve ani performans düşüşlerini çözebileceğini belirtti.

Performans sorunları yalnızca saçla da sınırlı değil; konsol oyuncuları da bazı düşüşlerden şikâyet ediyor ve stüdyo diğer sorunları incelemeye devam ettiğini söylüyor. Ama en dikkat çekici olanı Geralt'ın saçı oldu, çünkü bir oyunun gerçekçilik peşinde neyle boğuştuğunu bu kadar iyi gösteren başka bir örnek bulmak zor.

On bir yıl önce saç tellerini gerçekçi göstermek, bir ekran kartının en pahalı numaralarından biriydi. Bugün ışığın sahnede tek tek sekişini hesaplayan yol izleme bile oyuna girmiş durumda; buna rağmen eski HairWorks kodundaki tek bir gerileme hâlâ Geralt'ın saçını bir performans sorununa dönüştürebiliyor. Grafik teknolojisinin ilerlemesi bazen böyle görünüyor: yeni sorunları çözmek kadar, on yıl önceki çözümleri yeni sistemlerle yeniden uyumlu hale getirmek de gerekiyor.